Κοινή ανακοίνωση του Αναστάσιου Νικολαΐδη, Βουλευτή Δράμας και υπεύθυνου Κ.Τ.Ε. Υποδομών-Μεταφορών, του Νίκου Ηλιού, Γραμματέα Τομέα Μεταφορών ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής και του Δημήτρη Σαρηγιάννη, Γραμματέα Τομέα Υποδομών ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής
Η καθολική απαγόρευση κυκλοφορίας φορτηγών οχημάτων μεταφοράς επικίνδυνων εμπορευμάτων (ADR) σε τμήμα της Εγνατίας Οδού αποτελεί μια πρόχειρη διοικητική επιλογή, χωρίς επαρκή τεχνική τεκμηρίωση, χωρίς σχέδιο και χωρίς ανάληψη πολιτικής ευθύνης.
Το μέτρο αυτό, όπως εφαρμόζεται, δημιουργεί ένα ουσιαστικό ρυθμιστικό και λειτουργικό αδιέξοδο. Τα βυτιοφόρα οχήματα εκτρέπονται εκτός του αυτοκινητοδρόμου προς το παλαιό εθνικό οδικό δίκτυο, ενώ την ίδια στιγμή η κυκλοφορία οχημάτων άνω των 3,5 τόνων απαγορεύεται καθολικά στο σύνολο του παλαιού εθνικού δικτύου. Ως αποτέλεσμα, οι επιχειρήσεις μεταφοράς επικίνδυνων εμπορευμάτων καλούνται να συμμορφωθούν με αντικρουόμενες απαγορεύσεις, χωρίς να υφίσταται νόμιμη και ασφαλής εναλλακτική διαδρομή.
Πέραν των σοβαρών λειτουργικών και οικονομικών επιπτώσεων για τις μεταφορικές επιχειρήσεις, η πρακτική αυτή αναιρεί στην πράξη τον ίδιο τον στόχο της ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας. Η υποχρεωτική διοχέτευση βυτιοφόρων σε οδικά τμήματα χαμηλότερων τεχνικών προδιαγραφών και σε περιοχές με αυξημένη παρουσία τοπικών κοινωνιών μεταφέρει τον κίνδυνο εκτός του ελεγχόμενου αυτοκινητοδρόμου, αυξάνοντας τις πιθανότητες σοβαρών συμβάντων.
Ιδιαίτερα προβληματικό είναι το γεγονός ότι η απαγόρευση επιβλήθηκε χωρίς να έχει παρουσιαστεί δημόσια επικαιροποιημένη ανάλυση κινδύνου, χωρίς σαφή κατάταξη των σηράγγων βάσει ADR, χωρίς καθορισμένο χρονικό ορίζοντα ισχύος και χωρίς εξέταση αναλογικών εναλλακτικών λύσεων, όπως χρονικά παράθυρα διέλευσης ή διαφοροποίηση ανά κατηγορία επικίνδυνου φορτίου – πρακτικές που εφαρμόζονται σε άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Επιπλέον, το μέτρο τέθηκε σε εφαρμογή κατά τη μεταβατική περίοδο αλλαγής του φορέα διαχείρισης της Εγνατίας Οδού, γεγονός που δημιουργεί σύγχυση ως προς τις αρμοδιότητες, δυσχέρεια στην ενημέρωση των επαγγελματικών φορέων και σοβαρό έλλειμμα θεσμικής λογοδοσίας. Το ζήτημα αυτό δεν είναι τεχνικό. Είναι βαθύτατα πολιτικό. Αφορά την οδική ασφάλεια, τη λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας, την προστασία των τοπικών κοινωνιών και την αξιοπιστία του κράτους στη διαχείριση κρίσιμων υποδομών.
Προκύπτει άμεση ανάγκη για:
- άμεση θεσμική αποσαφήνιση του νομικού πλαισίου της απαγόρευσης,
- δημοσιοποίηση της τεχνικής τεκμηρίωσης και των στοιχείων ασφάλειας που τη στηρίζουν,
- επανεξέταση του μέτρου με βάση την αρχή της αναλογικότητας και την πραγματική ενίσχυση της οδικής ασφάλειας.
Η οδική ασφάλεια δεν επιτυγχάνεται με καθολικές απαγορεύσεις ούτε με τη μεταφορά του κινδύνου από έναν σύγχρονο αυτοκινητόδρομο στις τοπικές κοινωνίες. Υπάρχουν τεχνικά εφικτές, άμεσα εφαρμόσιμες και διεθνώς δοκιμασμένες λύσεις που επιτρέπουν την ασφαλή και ελεγχόμενη διέλευση φορτηγών ADR. Ωστόσο, καμία από αυτές δεν εξετάστηκε ή δεν τέθηκε στο τραπέζι από την κυβέρνηση και τους αρμόδιους φορείς.
