Αθήνα, 20 Μαρτίου 2026
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας
Θέμα: «Αντιδράσεις της τοπικής κοινωνίας για το έργο της αντλησιοταμίευσης στις θέσεις «Φλάμπουρο» και «Τρανή Ράχη» στον ορεινό όγκο της Βουνάσας στα όρια των Δήμων Γρεβενών, Δεσκάτης και Σερβίων»
Η Δυτική Μακεδονία υφίσταται τα τελευταία χρόνια σημαντική οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική υποβάθμιση εξαιτίας της αιφνίδιας, μονομερούς και πρόχειρης απόφασης για παύση λειτουργίας των λιγνιτικών μονάδων. Αντί για μια ολιστική στρατηγική ανασυγκρότησης, η περιοχή μετατρέπεται σε πεδίο άναρχης και υπερσυγκεντρωμένης ανάπτυξης έργων Α.Π.Ε., δυσανάλογης σε σχέση με το μέγεθος και τις αντοχές της.
Ως συνέπεια της καταστρεπτικής κυβερνητικής απόφασης για την περιοχή, έχουν υλοποιηθεί -ή προγραμματίζονται να γίνουν- μια σειρά «επενδύσεων» με προβληματικές διαστάσεις για το οικοσύστημα, τον πολιτισμό, τον τουρισμό, αλλά, κυρίως και πρώτιστα, για τις άλλες παραγωγικές δραστηριότητες της Δυτικής Μακεδονίας.
Τα έργα αυτά, ειδικά όσα αφορούν την ανεξέλεγκτη χωροθέτηση Α.Π.Ε., έχουν δημιουργήσει μεγάλη αναστάτωση στους κατοίκους και τους θεσμικούς φορείς, που υφίστανται καθημερινά το περιεχόμενο μιας πολιτικής που επιβάλλει σε μια περιοχή που αντιστοιχεί στο 2,5% του πανελλήνιου πληθυσμού, να αναπτύσσονται έργα που αντιστοιχούν στο 25% της συνολικής ανάπτυξης Α.Π.Ε..
Μια τέτοια εξέλιξη αφορά στο έργο «Αντλησιοταμιευτικά έργα στις θέσεις «Φλάμπουρο», μέγιστης ισχύος έγχυσης 450 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 450 MW και «Τρανή Ράχη», μέγιστης ισχύος έγχυσης 594 MW και μέγιστης ισχύος απορρόφησης 600 MW, καθώς και τα συνοδά τους έργα, των Δήμων Γρεβενών, Δεσκάτης και Σερβίων, των Περιφερειακών Ενοτήτων Γρεβενών και Κοζάνης», το οποίο ήδη από την προκήρυξή του συνάντησε τις αντιδράσεις των αρμόδιων φορέων.
Ενδεικτικά, ο Δήμος Σερβίων σε έκτακτη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου στις 17 Νοεμβρίου, εξέφρασε την πλήρη αντίθεσή του στη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, καταγράφοντας έντονες επιφυλάξεις και αντιρρήσεις σχετικά με:
- Την έντονη περιβαλλοντική επιβάρυνσησε ήδη κορεσμένη από έργα Α.Π.Ε. περιοχή,
- Την αλλαγή της μορφολογίας και του φυσικού τοπίου, με εκτεταμένες εκχωματώσεις, νέους δρόμους, ΚΥΤ και γραμμές μεταφοράς 400 kV,
- Την αφαίρεση σημαντικών δασικών και γεωργικών εκτάσεωναπό τη φυσική τους χρήση (βοσκότοποι, ορεινοί αγροί, αναδασμοί),
- Την επικάλυψη με τις ζώνες προστασίας υδροληψιώντου Δήμου,
- Την υπερσυγκέντρωση ενεργειακών έργωνγύρω από Ελάτη, Λαζαράδες και Τρανόβαλτο, που «δεν αφήνει χώρο για δημοτικό αναπτυξιακό σχεδιασμό»,
- Την αντίθεση του έργου με την κατεύθυνση ενίσχυσης της κτηνοτροφίας, της ορεινής γεωργίας και της ορεινής ανάπτυξης στα Καμβούνια.
Ομόφωνη αρνητική γνωμοδότηση για τη Μ.Π.Ε. προέκυψε και από το Περιφερειακό Συμβούλιο Δυτικής Μακεδονίας στις 18 Δεκεμβρίου, όπως και από το σύνολο σχεδόν των εμπλεκόμενων Δήμων.
Παρά τις ομόφωνες αρνητικές γνωμοδοτήσεις των άμεσα εμπλεκόμενων Δήμων και του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Μακεδονίας, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προχώρησε στην έγκριση της Μ.Π.Ε., αγνοώντας πλήρως τη βούληση της τοπικής κοινωνίας και των εκλεγμένων θεσμικών της εκπροσώπων. Η έγκριση περιβαλλοντικών όρων για τα αντλησιοταμιευτικά έργα στις θέσεις «Φλάμπουρο» και «Τρανή Ράχη» (9ΩΗΛ4653Π8-Π15, 20/01/2026), συνιστά μια εξέλιξη που εγείρει σοβαρά ερωτήματα όχι μόνο περιβαλλοντικής αλλά κυρίως θεσμικής και δημοκρατικής τάξης.
Τα παραπάνω συμβαίνουν ενώ:
-Η έγκριση του έργου εδράζεται σε ένα Περιφερειακό Χωροταξικό Πλαίσιο που επιβλήθηκε το 2024, χωρίς ουσιαστική διαβούλευση και κοινωνική συναίνεση, εντείνοντας το αίσθημα θεσμικής απαξίωσης στην περιοχή.
-Η Δυτική Μακεδονία εμφανίζει ήδη υπερσυγκέντρωση ενεργειακών έργων, χωρίς να έχει προηγηθεί καμία σοβαρή και τεκμηριωμένη μελέτη για τη φέρουσα ικανότητα των οικοσυστημάτων και των τοπικών κοινωνιών.
-Δεν έχουν εξεταστεί επαρκώς οι σωρευτικές και συνεργιστικές επιπτώσεις από το πλήθος των υφιστάμενων και σχεδιαζόμενων έργων, γεγονός που υπονομεύει την περιβαλλοντική ασφάλεια και τη βιωσιμότητα της περιοχής.
-Το ΥΠΕΝ επιμένει σε μια αποσπασματική και κατά περίπτωση αδειοδοτική πρακτική, αντί για έναν ενιαίο στρατηγικό σχεδιασμό για την ανάπτυξη των Α.Π.Ε., οδηγώντας σε συνθήκες ενεργειακής “άναρχης δόμησης.
-Ήδη καταγράφονται επικαλύψεις και συγκρούσεις με αδειοδοτημένα έργα, γεγονός που αποδεικνύει την προχειρότητα και την έλλειψη συντονισμού στον ενεργειακό σχεδιασμό.
Πρόκειται για μια δυσάρεστη εξέλιξη που προβληματίζει τους κατοίκους και τους φορείς της Δυτικής Μακεδονίας, με τον Δήμο Σερβίων να προχωρά στην ιεραρχική προσφυγή έναντι της απόφασης και το Περιφερειακό Συμβούλιο να εξετάζει, ομοίως, πρόταση ακύρωσης.
Επειδή η Δυτική Μακεδονία σηκώνει δυσανάλογο μέρος της παραγωγής Α.Π.Ε. σε σχέση με την υπόλοιπη Ελλάδα, γεγονός που πλήττει τις έτερες παραγωγικές δραστηριότητας, το οικοσύστημα, τον πολιτισμό και τον τουρισμό,
Επειδή το έργο της αντλησιοταμίευσης στις θέσεις «Φλάμπουρο» και «Τρανή Ράχη» στον ορεινό όγκο της Βουνάσας στα όρια των Δήμων Γρεβενών, Δεσκάτης και Σερβίων, έχει δημιουργήσει αντιδράσεις στην περιοχή
Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
- Με ποια κριτήρια εγκρίθηκε η Μ.Π.Ε. του έργου, παρά τις τεκμηριωμένες ενστάσεις των αρμόδιων θεσμικών φορέων;
- Θα λάβει υπόψιν την αντίδραση της τοπικής κοινωνίας και της τοπικής αυτοδιοίκησης για ακύρωση του έργου;
- Θα εξετάσει επί της ουσίας την ιεραρχική προσφυγή του Δήμου Σερβίων;
- Έχει εκπονηθεί ή προτίθεται να εκπονηθεί ολοκληρωμένη μελέτη φέρουσας ικανότηταςγια τη Δυτική Μακεδονία, που να λαμβάνει υπόψη το σύνολο των ενεργειακών έργων (υφιστάμενων και σχεδιαζόμενων);
- Προτίθεται το Υπουργείο να αναθεωρήσει το υφιστάμενο μοντέλο ανάπτυξης Α.Π.Ε., προχωρώντας σε έναν ενιαίο, δίκαιο και χωρικά ισορροπημένο ενεργειακό σχεδιασμό, με ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών;
Η Ερωτώσα Βουλευτής
Βέττα Καλλιόπη
